Pilotlar, uçuş planlayıcıları, havacılık öğrencileri ve hava durumunu yakından takip eden meraklılar için METAR ve TAF, bir havalimanının hava koşullarını en hızlı ve standart biçimde öğrenmenin yoludur. İlk bakışta anlamsız harf ve rakam dizileri gibi görünseler de her grubun belirli bir yeri ve anlamı vardır. Bu rehberde ICAO standartlarına göre kodlanan raporları grup grup çözüyoruz. Bir raporu otomatik çözmek için METAR çözücü aracımızı kullanabilirsiniz.
Bu rehber eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır. Gerçek uçuş planlaması için resmi meteoroloji kaynaklarını (Türkiye’de Meteoroloji Genel Müdürlüğü havacılık meteorolojisi yayınları) ve yetkili brifing hizmetlerini kullanın.
METAR’ın yapısı
Örnek bir METAR (İstanbul Havalimanı, açıklama amaçlı):
METAR LTFM 081250Z 03012KT 9999 FEW030 SCT100 18/09 Q1019 NOSIG| Grup | Anlamı |
|---|---|
METAR |
Rapor türü (olağan dışı değişimde SPECI) |
LTFM |
ICAO havalimanı kodu: İstanbul Havalimanı |
081250Z |
Ayın 8’i, 12:50 UTC (Türkiye saatiyle 15:50) |
03012KT |
Rüzgar 030 dereceden, 12 knot |
9999 |
Görüş 10 km veya üzeri |
FEW030 |
3.000 ft’te az bulut |
SCT100 |
10.000 ft’te dağınık bulut |
18/09 |
Sıcaklık 18 °C, işba (çiy noktası) 9 °C |
Q1019 |
QNH 1019 hPa |
NOSIG |
Önümüzdeki 2 saatte önemli değişiklik beklenmiyor |
Türkiye’deki havalimanı kodları LT ile başlar: LTFM (İstanbul), LTFJ (Sabiha Gökçen), LTAC (Ankara Esenboğa), LTAI (Antalya), LTBJ (İzmir Adnan Menderes). Diğer kodlar için havalimanı kodları aracına bakabilirsiniz.
Rüzgar
Rüzgar grubu: yön (3 hane) + hız (2–3 hane) + birim.
| Örnek | Anlamı |
|---|---|
27015KT |
270 dereceden (batı), 15 knot |
24018G30KT |
240 dereceden 18 knot, hamlelerle 30 knot |
VRB03KT |
Değişken yönlü, 3 knot |
00000KT |
Sakin |
31012KT 280V340 |
Yön 280 ile 340 derece arasında değişiyor |
Yön, rüzgarın estiği yöndür ve gerçek kuzeye göredir. 1 knot yaklaşık 1,852 km/saattir. Birim dönüşümleri için birim çevirici aracını kullanabilirsiniz.
Görüş ve pist görüş mesafesi
9999→ 10 km veya üzeri4000→ 4.000 metre0800→ 800 metreR35L/0600U→ 35L pistinde pist görüş mesafesi (RVR) 600 m, artıyor (U), azalıyor (D), değişmiyor (N)
ABD raporlarında görüş statüt mil cinsindendir (10SM).
Hava olayları
Hava olayı kodları; şiddet, niteleyici ve olaydan oluşur:
| Kod | Anlamı | Kod | Anlamı |
|---|---|---|---|
- |
Hafif | + |
Kuvvetli |
VC |
Civarda (8 km içinde) | SH |
Sağanak |
TS |
Oraj (gök gürültülü fırtına) | FZ |
Donan |
RA |
Yağmur | SN |
Kar |
DZ |
Çisenti | GR |
Dolu |
BR |
Pus (görüş 1.000–5.000 m) | FG |
Sis (görüş 1.000 m altı) |
HZ |
Kuru pus | DU / SA |
Toz / kum |
Örnekler: -SHRA hafif sağanak yağmur, +TSRA kuvvetli yağmurlu oraj, FZFG donan sis, VCSH civarda sağanak.
Bulutlar
| Kod | Kapalılık | Okta |
|---|---|---|
FEW |
Az | 1–2/8 |
SCT |
Dağınık | 3–4/8 |
BKN |
Parçalı (kırık) | 5–7/8 |
OVC |
Kapalı | 8/8 |
NSC |
Önemli bulut yok | — |
VV002 |
Dikey görüş 200 ft (gök görünmüyor) | — |
Bulut yüksekliği yüzlerce fit cinsindendir: BKN015 → 1.500 ft’te parçalı bulut. CB (kümülonimbüs) ve TCU (kuleli kümülüs) ekleri, oraj riskine işaret ettiği için önemlidir: SCT035CB.
Tavan (ceiling), BKN veya OVC olan en alçak bulut tabakasıdır; FEW ve SCT tavan sayılmaz.
Sıcaklık, işba ve basınç
18/09→ sıcaklık 18 °C, işba 9 °C. Negatif değerlerMile yazılır:M02/M05.- Sıcaklık ile işba birbirine yaklaştıkça bağıl nem artar; fark 2–3 °C’ye indiğinde sis ve alçak bulut oluşma ihtimali yükselir.
Q1019→ QNH 1019 hPa. Altimetre bu değere ayarlandığında pistte havalimanı rakımını gösterir.
Trend ve ek bilgiler
METAR’ın sonunda önümüzdeki 2 saat için trend bilgisi bulunabilir:
NOSIG→ önemli değişiklik yokBECMG→ kalıcı olarak değişiyorTEMPO→ geçici dalgalanmalarRMK→ ek açıklamalar (özellikle ABD raporlarında)WS R05→ 05 pistinde rüzgar kesmesi
TAF’ın yapısı
Örnek bir TAF (Ankara Esenboğa, açıklama amaçlı):
TAF LTAC 081100Z 0812/0912 24008KT 9999 SCT040
TEMPO 0814/0818 4000 -SHRA BKN025
PROB30 0814/0817 TSRA SCT030CB
BECMG 0820/0822 VRB03KT
BECMG 0906/0908 03010KT| Grup | Anlamı |
|---|---|
081100Z |
Tahminin yayımlandığı zaman: 8’i, 11:00 UTC |
0812/0912 |
Geçerlilik: 8’i 12:00 UTC’den 9’u 12:00 UTC’ye (24 saat) |
24008KT 9999 SCT040 |
Başlangıç koşulları |
TEMPO 0814/0818 … |
14:00–18:00 UTC arasında geçici olarak 4 km görüş, hafif sağanak, 2.500 ft’te parçalı bulut |
PROB30 0814/0817 TSRA … |
Aynı saatlerde %30 oraj olasılığı, kümülonimbüs |
BECMG 0820/0822 VRB03KT |
20:00–22:00 UTC arasında rüzgar zayıf ve değişkene dönüşüyor |
BECMG 0906/0908 03010KT |
Ertesi sabah kuzeydoğulu 10 knot |
TAF’lar havalimanına göre 9, 24 veya 30 saatlik dönemleri kapsar ve genellikle 6 saatte bir yayımlanır; gerektiğinde TAF AMD ile düzeltilir. FM (from) grubu ise belirli bir saatten itibaren koşulların tamamen değiştiğini belirtir: FM081600.
UTC ve Türkiye saati
METAR ve TAF’taki tüm saatler UTC’dir. Türkiye yıl boyu UTC+3 kullandığı için 3 saat eklemek yeterlidir: 1250Z → 15:50. Diğer ülkelerdeki saat farklarını saat dilimleri rehberimizde anlattık. Uçuş süresi ve mesafe hesapları için uçuş süresi hesaplama ve pilot hesaplayıcı araçlarını kullanabilirsiniz.
Sık yapılan hatalar
- Saatleri yerel saat sanmak: Tüm saatler UTC’dir.
- Bulut yüksekliğini metre sanmak: Yükseklik yüzlerce fit cinsindendir (
030= 3.000 ft). - Rüzgar yönünü ters okumak: Yön, rüzgarın estiği yerdir;
270batıdan esen rüzgardır. - TEMPO ile BECMG’yi karıştırmak: TEMPO geçici, BECMG kalıcı değişimdir.
- FEW ve SCT’yi tavan saymak: Tavan yalnızca BKN veya OVC ile oluşur.